After his visits to Arquà in 1813 and 1818 (see my previous post here), Lord Byron returned to this beautiful village a fourth time, even though he didn’t write about this in his letters and journals. His last visit was in fact described by his mistress, Teresa Guiccioli, in Vie de Lord Byron en Italie (there are different versions of this book), where she recounted their itinerary through the lanes of the village, as well as their homage to Petrarch’s House and mausoleum. Teresa passionately wrote her memories, remembering how Byron admired the landscape, the view to the long plain and the plantations surrounding the Euganean Hills.
It was in September 1819, on their way back to Venice from Ravenna, that the two decided to diverge to Arquà. Teresa’s description is really moving and the tone hides a nostalgic memory of the happy moments spent…
Élisabeth Vigée-Le Brun (1755–1842), Portrait of Isabella Teotochi Albrizzi (1792)
Not very far from St. Marks’ Square, in one of the buildings facing an ordinary courtyard called Calle Michiel, Isabella Teotochi Albrizzi (1760-!836) hosted one of the most famous salotti (salons) of eighteenth century Venice.
Plaque outside Isabella Teotochi Albrizzi house (my pic)
Isabella Teotochi Marin Albrizzi (nee Elisabetta Teotochi), was born in the Greek island of Corfù (then part of the Republic of Venice), on June 16th, 1760. Italian writer and lover of arts, among her guests there were such names as Ugo Foscolo, Antonio Canova, Vittorio Alfieri, Vincenzo Monti, Ippolito Pindemonte, Madame de Staël, Johann Wolfgang von Goethe, George Gordon Byron, Walter Scott, Sir William Hamilton, as well as ambassadors, scientists, artists, and politicians that visited Venice during their Grand Tour.
In 1776, when she was only sixteen, the Countess married the noble Venetian Carlo Antonio Marin, but…
Here for the first time in my life I have learnt that my name is not entirely unknown among mortals and I find myself accepted as though I were a man who has enjoyed unsullied fame for a century
Ugo Foscolo, writing from London
The Arrival in London: Holland House in Kensington
When in 1816 one of the Italian servants at Holland House informed Lord Holland that an Italian by the name of Ugo Foscolo had arrived in London, his fame had already preceded him. This celebrated poet and writer, who can be said to have expressed in literature the smoothness and classicism of Canova’s sculptures, was already known in England for his novel Ultime lettere di Jacopo Ortis (The Last Letters of Jacopo Ortis), published in 1811 by an Italian bookseller and publisher in London. The novel was at first dismissed as…
Ο Πάνος Ζουπάνος Κοσσάρης γεννήθηκε στη Ζάκυνθο και από το 1967 ζει και εργάζεται στην Ισπανία, πρώτα – περίπου μια δεκαετία – στη Μαδρίτη και τα τελευταία χρόνια στο Αλικάντε, μέσα σ’ ένα ομορφο μεσογειακό τοπίο, αγναντεύοντας τη Mare Nostrum. Αρχικά, σπούδασε ζωγραφική κοντά στον αείμνηστο ζακυνθινό ζωγράφο Χρήστο Ρουσέα, ύστερα στη Σχολή του Θ. Δρόσου, στην Αθήνα και, αργότερα, στην περίφημη Escuela de Bellas Artes de San Fernando, στη Μαδρίτη. Έχει πραγματοποιήσει ατομικές εκθέσεις και έχει λάβει μέρος σε αρκετές ομαδικές εκθέσεις, όπως στις Πανελλήνιες στην Αθήνα και στις Exposiciones Nacionales de Bellas Artes, Salones de Otoño, Bienales Internacionales del Deporte en las Bellas Artes στην Ισπανία. Στη Μαδρίτη έχει πραγματοποιήσει τέσσερεις ατομικές εκθέσεις στις γνωστές γκαλερί Macarrón (1969) και Orfilia (1996, 2006 και 2010). Πολλά έργα του βρίσκονται σε μουσεία και ιδιωτικές συλλογές. Ως καλλιτέχνης χαίρει ιδιαίτερης εκτίμησης στην Ισπανία. Ο ίδιος από ιδιοσυγκρασία αποφεύγει τη…
*Fotos del acto de la presentación del libro de Sarantis Antiocos VENTANA AL MEDIODÍA, ayer, en el célebre Museo de Santa Cruz, de Toledo, delante de una decena de joyas de Dominikos Theotokopoulos, El Greco.
Η διασκευή του “Ερωτόκριτου” σε Ομιλία, το πλήρες κείμενο της οποίας παρουσιάζουμε στην παρουσα ανάρτηση, έχει μεταγραφεί από χειρόγραφο ανώνυμου διασκευαστή, προερχόμενο από την κωμόπολη Μαχαιράδο της Ζακύνθου. Πρόκειται για βιβλιοδετημένο λογιστικό τετράδιο, διαστάσεων 30Χ20 εκατοστών, με χειρόγραφη μονογραφημένη αρίθμηση φύλλων, που αρχίζει από το φύλλο 30 και τελειώνει στο φύλλο 70. Δηλαδή, λείπουν τα πρώτα 29 φύλλα. Το χειρόγραφο, ολόκληρο γραμμένο από το ίδιο χέρι, αρχίζει από την δεύτερη σελίδα του φύλλου 30 και τελειώνει στην πρώτη σελίδα του φύλλου 70. Άγραφες είναι οι σελίδες των φύλλων 50β, 51α, 63β, 64α, 66α, 66β, 67α, 67β, 68α και 68β. Χρονολόγηση της διασκευής δεν σημειώνεται στο χειρόγραφο. Πάντως, στην εισαγωγή, που κάνει ο “Υπασπιστής”, πριν από τον “Ποιητή”, αναφέρεται ότι “την εμιλήσανε αυτή την ομιλία” το 1923 και το 1934 (στίχοι 9-12). Συνεπώς, το χειρόγραφο είναι μεταγενέστερο, πολύ πιθανόν της δεκαετίας του 1950. Βεβαιωμένη μαρτυρία για παράσταση του “Ερωτόκριτου” στο Μαχαιράδο, με βάση το παρόν χειρόγραφο, έχουμε το 1961.
Η διασκευή έχει συνολικά 1.146 δεκαπεντασύλλαβους στίχους, που ομοιοκαταληκτούν ανά διστιχία. Το βασικό κείμενο του Κορνάρου αποτελείται από από 10.012 στίχους. Ο διασκευαστής προσεγγίζει πιστά το τεράστιο κείμενο βάσης. Οι σκηνές επιλέγονται σύμφωνα με τη ροή της πλοκής του πρωτοτύπου, με κριτήριο τη συντομία και την δραματική συνοχή και ευκρίνεια. Οι στίχοι μεταγράφονται με ελάχιστες αλλαγές, κυρίως όσον αφορά το λεξιλόγιο, που καθαρίζεται από τους κρητικούς ιδιωματισμούς, στην καθομιλουμένη της υπαίθρου, με το ασυνίζητο αλλά και με κάποιες παραχωρήσεις στην καθαρεύουσα.
Στη διασκευή έχουμε 26 από τα πρόσωπα του πρωτοτύπου, στα οποία προστίθεται ένα ακόμα, ο “Υπασπιστής”, (πρώτη καινοτομία του διασκευαστή), που είναι αυτός που “ανοίγει” την παράσταση, πριν από τον πρόλογο του Ποιητή. Οι νέοι εμβόλιμοι στίχοι είναι ελάχιστοι, με ύφος σαφώς λαϊκότροπο. Το κείμενο βάσης της διασκευής είναι η έκδοση του “Ερωτόκριτου” από τον Στέφανο Ξανθουδίδη.
H αναφορά στο έτος 1713, (στίχος 1, της διασκευής, ) παραπέμπει στην πρώτη έκδοση του “Ερωτόκριτου” στη Βενετία και όχι βέβαια στη πτώση του Χάνδακα. Η αναφορά, εξ αλλου, ότι ο ίδιος ο Βιτσέντζος Κορνάρος (1553 – 1614), έφερε στη Ζάκυνθο το χειρόγραφο του “Ερωτόκριτου”, τα “χαρτία”, (στίχος 8), είναι πίστη αφελής της λαϊκής παράδοσης. Ο “Ερωτόκριτος ” γράφτηκε στη χρονική περίοδο των ετών 1590-1610. Χειρόγραφα των έργων του Κρητικού θεάτρου κυκλοφορούσαν στα ενετοκρατούμενα Επτάνησα, φερμένα από Κρήτες πρόσφυγες, πριν και μετά την πλήρη υποδούλωση της Κρήτης από τους Τούρκους, το 1669.
Το κείμενο της διασκευής είναι ανορθόγραφο και γι αυτό στην παρούσα μεταγραφή του υιοθετήθηκε η ενοποίηση της ορθογραφίας, μαζί με κάποιες, ελάχιστες, γλωσσικές διoρθώσεις. Τα εντός αγκυλών {…} κείμενα είναι συμπληρώσεις και επεξηγήσεις του επιμελητή.
Τέλος, τα έργα του Κρητικού θεάτρου, κυρίως ο “Ερωτόκριτος”, η “Ερωφίλη” και η “Θυσία του Αβραάμ”, ως γνωστόν παίζονταν στη Ζάκυνθο διασκευασμένα σε Ομιλίες από τις αρχές του 18ου αιώνα. Η διασκευή του Μαχαιράδου είναι ένα ακόμη τεκμήριο ότι η παράδοση αυτή συνεχίστηκε αξιοθαύμαστα και τον εικοστό αιώνα.
* ΠΑΡΑΘΥΡΟ ΣΤΗ ΜΕΣΗΜΒΡΙΑ / VENTANA AL MEDIODÍA του Σαράντη Αντίοχου, στο περίφημο Μουσείο SANTA CRUZ του Τολέδο. Δίγλωσση βιβλιοφιλική έκδοση (Ελληνικά/Ισπανικά) από τον οίκο Segundo Santos EDICIONES, με 15 πρωτότυπα σχέδια του ζωγράφου και ακαδημαϊκού Manuel Alcorlo.
Ο διακεκριμένος Ισπανός Ελληνιστής Alfonso Silván Rodríguez είχε την ευγενική καλοσύνη να μας στείλει το βιβλίο για την Ελληνική παλαιογραφία, που κυκλοφόρησε στην Μαδρίτη, στη σειρά “ΚΛΑΣΙΚΟΙ”, του εκδοτικού οίκου DYKINSON, την οποία ο ίδιος διευθύνει. Τον ευχαριστούμε θερμότατα. Πρόκειται για ένα εικονογραφημένο κατάλογο 600 περίπου σελίδων, στα 62 κεφάλαια του οποίου εικονογραφείται, περιγράφεται και σχολιάζεται η μακραίωνη εξέλιξη της Ελληνικής γραφής, (από τον 4ον αιώνα π. Χ. έως το 1600). Πρόκειται για μια σπουδαία εργασία του καθηγητή Juan-José Marcos García, κάτι που έλειπε έως τώρα από την σχετική βιβλιογραφία στην Ισπανία.
Ο εκδοτικός οίκος DYKINSON, παρά τις συγκυριακές δυσχέρειες, συνεχίζει αξιοθαύμαστα την προσφορά του στις κλασικές σπουδές με την έκδοση αρχαιοελληνικών κειμένων, μελετών και μονογραφιών, προσφορά πολύτιμη και για την Ελλάδα.