RSS

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ: in memoriam

Γραφείο του GREEK REPORT, Λονδίνο, Νοέμβριος του 1970. Από αριστερά: Δημήτριος  Παπασπύρου, τελευταίος εκλεγμένος Πρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων, Βάσος Τσιμπιδάρος, Τάκης Λαμπρίας, Κωσταντίνος Μητσοτάκης (φωτογραφία Μαρίας Καραβία)  

Τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη ((1918-2017) τον γνώρισα την περιοδο της υπερορίας μας . Φυγάδες, αυτοεξόριστοι, και οι  δυο μας, με την ίδια αφορμή, την αντίθεσή μας στh Δικτατορία των Συνταγματαρχών και το  δημοψήφισμα της 29ης Σεπτεμβρίου 1968, (εκείνος με τις εμπρηστικές δηλώσεις του  κι εγώ με το κάψιμο των ψηφοδελτίων…), συναντηθήκαμε για πρώτη φορά στο Λονδίνο, στο γραφείο του αγγλόφωνου αντιδικτατορικού περιοδικού GREEK REPORT, του Τάκη Λαμπρία, όπου δούλευα τότε  part time, σε συνδυασμό με τις σπουδές. Ο Μητσοτάκης έμενε  στο Παρίσι, αλλά ερχόταν τακτικά στο Λονδίνο, Μόνιμο “στέκι” του ήταν το γραφείο του GR, στην Eccleton Street. To μοναδικό τηλέφωνο του γραφείου ήταν και δικό του τηλέφωνο, για τις επαφές του ( με αντιστασιακούς παράγοντες ολόκληρου του πολιτικού φάσματος, και όχι μόνο). Στο νούμερο αυτό του τηλεφωνούσαν ή του άφηναν μηνύματα κορυφαίες προσωπικότητες όπως ο Κωνσταντίνος Καραμανλής και ο Αριστοτέλης Ωνάσης! Το  γραφείο του περιοδικού λειτοουργούσε τότε υπό την εμπνευσμένη και συνετή διεύθυνση του Λαμπρία ως  αντιδικτατορικό κέντρο ενημέρωσης της διεθνούς κοινής γνώμης. Εκ των πραγμάτων εξελείχθηκε γρήγορα  και σε ένα πραγματικό “κέντρο διερχομένων” :  πολιτικοί, δημοσιογράφοι, ακαδημαΙκοί ,καλλιτέχνες,  ” εμιγκρέδες” από ολόκληρη την Ευρώπη και νέοι “φυγάδες”, κάποιοι ρακένδυτοι, αποταγμένοι στρατιωτικοί, επώνυμοι ταξιδιώτες εξ Αθηνών, προύχοντες και πένητες, περνούσαν από το  GREEK REPORT, ο καθένας με το δικό του “αφήγημα” και λόγο – κάποιοι μόνο και μόνο για  να αφήσουν την “αντιδικτατορική” τους κάρτα… Θαμόνας τακτικός ήταν την διετία 1969-70 ο  θρυλικός στρατηγός Χριστόφορος Τσιγάντες,΄του Ιερού Λόχου,προσωπικότητα  εμβληματική,  γοητευτικός αφηγητής ιστορικών συμβάντων της ζωής του  και δεινός συζητητής, ορκισμένος να μην επιστρέψει ούτε νεκρός στην Ελλάδα όσο διαρκούσε η δικτατορία… Σε αυτή την ατμόσφαιρα η επίσκεψη του Μητσοτάκη  πρόσθετε μια νέα ένταση και  την ανάγκη μιας  στοιχιώδους ηρεμίας με εχέγγυα εχεμύθειας. Ο κρητικός μιλούσε με όλους προσυνέστατα και όταν έφευγαν οι επισκέπτες αφιερωνόταν στα θέματα της δικής του επίσκεψης και των τηλεφωνικών επαφών του, πολλές φορές μέχρι πολύ προχωρημένες νυχτερινές ώρες. Τρεις είμασταν τότε το “τακτικό” προσωπικό του GREEK REPORT: ο Τάκης Λαμπρίας, η Μαρία Καραβία και εγώ. Έτσι η τύχη έδοξε να έχω αρκετές ώρες συμβίωσης με τον Μητσοτάκη, σε ένα μικρό γραφείο στην καρδιά του Λονδίνου και  με μετέωρο πάντα το αίσθημα της ανασφάλειας. Σε αυτές τις συνθήκες γνώρισα τον άνθρωπο Μητσοτάκη. ‘Οταν είμασταν μόνοι και είχαν τελειώσει τα επείγοντα συζητούσαμε το “ιδιωτικά” μας. Την αρχή την έκανε ο ίδιος, δείχνοντάς μου οικογενειακές του φωτογραφίες, της γυναίκας του, της Μαρίκας, που βρισκόταν τότε σε κατ’  οίκον  περιορισμό, του νεογέννητου Κυριάκου που σε λίγο θα έκλεινε ένα χρόνο. Το έντονο συναίσθημα και ο νόστος αποκάλυπταν στα μάτια μου ένα άλλον ευαίσθητο άνθρωπο, εικόνα που  έφτασε να με συγκινεί, παρά το γεγονός ότι είχα υποβάλει τον εαυτό μου σε μια επίπονη αντισυγκινησιακή  θεραπεία, για λόγους επιβίωσης. Σε μια από αυτές τις ιδιωτικές στιγμές μνήμης και αναφοράς στα πάτρια, θυμάμαι την κατάπληξή του όταν τον ευχαρίστησα για την συμβολή του στο να αποφύγω τη φυλακή, “Τ’ι, πώς πότε; Είναι ζακυνθινό ανέκδοτο;”  με ρωτάει. Του εξήγησα: Το 1966 οργανώσαμε στη Ζάκυνθο την Β’ Συνάντηση Μεσαιωνικού και Λαϊκού Θεάτρου. Είχαμε ένα έλλειμμα 43.000 δραχμές που για να καλυφθεί αναγκάστηκαν ο πρόεδρος και ο γραμματέας της Οργανωτικής Επιτροπής, δηλαδή ο τότε Δήμαρχος Ζακυνθίων Λάμπρος Ζήβας και εγώ, να πάροουμε ένα προσωπικό δάνειο  τρίμηνης διάρκειας από την Εθνική Τράπεζα. Η προσθεσμία έληγε και η Τράπεζα ήταν έτοιμη να προβεί στη λήψη δικαστικών μέτρων. Ο αθηναϊκός τύπος έκανε τότε έκκληση αναζήτησης μαικήνα για να μη πάμε φυλακή. ΤΑ ΝΕΑ δημοσίευσαν και σχετική γελοιογραφία. Σε λίγο μάθαμε πως ο Υπουργός Συντονισμού Μητσοτάκης υπόγραψε απόφαση επιχορήγησης της Συνάντησης με  50.000 δραχμές, από τα Κρατικά Λαχεία. “Κάτι μου λέει αυτό το Φεστιβάλ της Ζακύνθου, μα ήταν “δουλειά” του Γιάννη {Μάργαρη, πολιτικού του φίλου, συμβούλου στο Υπουργείο Συντονισμού}. Δεν θα άφηνε  να πάει φυλακή ο αντίπαλός του Δήμαρχος”, μου λέει γελώντας. Θέλησε  να μάθει λεπτομέρειες για την Συνάντηση και χάρηκε όταν άκουσε για την συμβολή του Κρητικού Θεάτρου.

Εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ, Τετάρτη 12 Οκτωβρίου 1966

Έτσι δημιουργήθηκε μια οικειότητα μεταξύ μας, σαν  να είμασταν από χρόνια γνώριμοι και φίλοι.  Λίγους μήνες  αργότερα ήρθε στο Λονδίνο με τη γυναίκα του. Δυναμική, extovertida , η Μαρίκα ήταν όλο παράπονα για τις ανέσεις του γραφείου μας και μιλούσε δυνατά περί μόδας και αγορών, ενώ ο Κώστας μιλούσε στο τηλέφωνο με τον Καραμανλή και  μάταια απαιτούσε ησυχία… Με την αμνηστεία του 1973 ο Μητσοτάκης επέστρεψε στην Ελλάδα για να φυλακιστεί και πάλι από τη Δικτατορία επί Ιωαννίδη. Η μη συμμετοχή του στην πρώτη μεταδικτατορική κυβέρνηση Καραμανλή, με πίκρανε γιατί μου επιβεβαίωσε το πόσο ανθρωποβόρος μπορεί να είναι η πολιτική, αν έτσι το επιβάλλουν οι σκοπιμότητες της συγκυρίας. Όμως τα πάντα ρει. Τον ξανασυνάντησα, τελευταία φορά,  το 1981 , κατά την επίσκεψή  του στη Μαδρίτη ως Υπουργός Εξωτερικών στην Κυβέρνηση του Γεωργίου Ράλλη. “Η Ζάκυνθος με πληγώνει” μου είπε {τα είχε “χαλάσει” με τον φίλο του τον Μάργαρη} και μου παραπονέθηκε ότι δεν πήγα να τον δω όλα αυτά τα χρόνια. Δικαιολογήθηκα ότι σπάνια και για πολύ σύντομο χρόνο πηγαίνω στην Ελλάδα, αλλά ότι παντα παρακολουθώ με ενδιαφέρον  τα πολιτικά δρώμενα που τον αφορούν. Η αλήθεια είναι ότι  από διαίσθηση και ιδιοσυγκρασία  είχα αρχίσει την απομάκρυνση και απεξάρτησή μου από την ελληνική πολιτική ελίτ, διαδικασία που εκ των πραγμάτων και με μεγάλο προσωπικό κόστος, ευτυχώς πρόσκαιρο, ολοκλήρωσα ριζικά , λίγους μήνες αργότερα…

Τον Κωσταντίνο Μητσοτάκη,  κορυφαία και  αντιλεγόμενη πολιτική προσωπικότητα των τελευταίων 50 χρόνων,  όσο ζω θα τον  θυμάμαι ως ακούραστο αγωνιστή για την αποκατάσταση της δημοκρατίας  και ως συνετό και συναινετικό πολιτικό που προσπάθησε σε χαλεπούς καιρούς,  μάταια,  να ξαναβάλει στο μπουκάλι  το τζίνυ που ελευθέρωσαν, και με δική του συνεργία, οι ενδοκομματικές αντιπαλότητες τον Ιούλιο του 1965. Κυρίως όμως  εγώ θα τον θυμάμαι σαν έναν  ζεστό και  μεγαλόκαρδο άνθρωπο.  

Σαράντης Αντίοχος,

 Μαδρίτη, 4 Ιουνίου 2017
 

Tags: ,

ΑΝΤΙΛΑΛΟΙ ΤΟΥ ΙΟΝΙΟΥ – γλώσσα δημοκρατική!

katalogia

K. Lombardos

ΤΑ ΕΠΤΑΝΗΣΑ έδωσαν την δημοτική γλώσσα στην Ελλάδα! Και δεν την έδωσαν μόνο οι λόγιοι και οι ποιητές Επτανήσιοι. Αγωνίστηκαν γι αυτή και άνθρωποι που δεν είχαν άμεση σχέση με την ποίηση και  τη λογοτεχνία. Αγωνίστηκαν και πολέμησαν  τον “λογιωτατισμό”, γιατί έβλεπαν  στη δημοτική  την προκοπή και την άνοδο του Έθνους. Είναι γνωστόν ότι οι Επτανήσιοι Ριζοσπάστες συνέδεσαν το “γλωσσικό ζήτημα” με εκείνο της εθνικής αποκατάστασης, που ήταν και το κύριο μέλημά τους. Σπουδαίος και μαχητικός υπήρξε στον τομέα αυτό ο ρόλος των ζακυνθίων . Ο Κωνσταντίνος Λομβάρδος (1820-1888) υπήρξε ο  Ριζοσπάστης που χτύπησε  χωρίς περιστροφές τον “λογιωτατισμό”, την εθνική αυτή πληγή, και υποστήριξε την απλή γλώσσα, την δημοτική ή “”δημοκρατική”, όπως την αποκαλούσε. Ο χαρισματικός και ρεαλιστής πολιτικός ασφαλώς δεν θεωρούσε ότι υπερβάλλει όταν έγραφε: “Εμείς οι δημοκράται της γλώσσης σχηματίζομεν το Έθνος”!

ΟΤΑΝ  ο Παναγιώτης Χιώτης, ο ιστορικός, κυκλοφόρησε σε φυλλάδιο τη μελέτη του με τίτλο “Περί της…

View original post 478 more words

 
Leave a comment

Posted by on May 21, 2017 in Uncategorized

 

ΤΗΣ ΗΜΕΡΑΣ*

*με την ευκαιρία της σημερινής επετείου της Ενώσεως της Επτανήσου με την Ελλάδα, καταχωρούμε εδώ το κείμενο  του διακεκριμένου ισπανού ελληνιστή Alfonso Silván, που διαβάστηκε στην προχθεσινή παρουσίαση βιβλίων του Σαράντη Αντίοχου στην Εθνική Βιβλιοθήκη της Ισπανίας, όπου μεταξύ άλλων ανέφερε: “Η ποίηση ενός επτανήσιου πλαταίνει εκ νέου τα αγεωγράφητα σύνορα εκείνου που θεωρούμε αληθινή ελληνική μας πατρίδα”.

La intervención del helenista Alfonso Silván en la presentación de los últimos libros de Sarantis Antíocos en la Biblioteca Nacional de España (BNE): 

ALFONSO SILVAN – intervención BNE, 17 mayo 2017

 

 

 

 

Tags: , , , ,

Image

ΑΥΡΙΟ στην Εθνική Βιβλιοθήκη της Ισπανίας / Mañana en la BNE

 

Tags: , , ,

[ΔΙΚΟΠΑ]

katalogia

ω, μην το ψάχνεις

είμαστε ‘μείς το ποίη

-μα που εχάθη

                                                                                                                                                                                                                                                                                    …

View original post 33 more words

 
Leave a comment

Posted by on May 16, 2017 in Uncategorized

 

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ / DIMITRI PAPAGUEORGUIU: testimonios*

*dos intervenciones en el homenaje póstumo de grabador Dimitri Papagueorguiu,

celebrado en la Fundación Pastor de Estudios Clásicos, el día 19 de abril 2017.

 

 

A. ΣΙΓΑ, ΣΙΓΑ ΚΑΙ ΤΑ ΠΟΔΙΑ**

 

Despacio, despacio llegó al mar de Castilla  Dimitri Papagueorguiu, cargado de buriles, maderas y piedras litográficas. Eran años de carencias, pero el entusiasmo que ponía creando amigos que portaba de su tierra griega, suplían esas pobrezas. Contagiando entusiasmo creó en Madrid uno de los primeros talleres donde expresaban sus  filias y sus fobias artistas como Sáura, Viola y otros muchos.  La calle Ilustración sería el cultor donde todo nacía; mesas, banquetas, humilde mobiliario. Por ahí desfilaban los que no sabían nada  de grabado. En ese sótano, que albergaba los tórculos y prensas, a veces se producían goteras por la lluvia – el paraguas protegía las estampaciones. Dimitri comunicaba entusiasmo, y así nacieron multitud de grabados de artistas contagiados por el misterio de su técnica. Tardes y noches creando, dando viada a la visión de poetas, como Seferis, Kavafis, José Hierro.

Todo lo que que sé del grabado se lo debo a su sabiduría, a su poder de comunicación. Creando el medio, el azúcar, la acuarela, los ácidos, el percloruro; tramas misteriosas. Cordialidad y simpatía, encuentro de artistas ilustres dejaron su huella en el taller. Por su faceta de creador, la poesía de Lorca, el símbolo del toro ibérico, fueron constantes argumentos  de sus temas, sirviendo se de sus técnicas, la anchura de sus conceptos. Dimitri expandía sus saberes sin prejuicios. A él  debe el grabado español en tiempos difíciles la incorporación de muchos artistas al grabado. Un homenaje.como éste, muy merecido, ya que la indiferencia y la ignorancia siempre van juntas No debemos olvidar su activo de creación del grabado, que tanto propició él con su entrega.

MANUEL ALCORLO

de la Real Academia de Bellas Artes de San Fermando

** dicho popular griego que significa “andando despacio, despacio”,

 

 

B. ΦΙΛΟΠΑΤΡΙΣ, LÍRICO, COSMOPOLITA

 

Τύχη αγαθή έδοξε…  por fortuna benévola conocí a DImitri Papagueorguiu (1928-2016) poco después de mi llagada a Madrid , para trabajar como agregado de Prensa y de asuntos culturales  en la Embajada de Grecia. Era en una cena, diría íntima, que nos invitó el entonces consejero de la Embajada Jorge Orfanides,  entrañable amigo – también difundo. Me deslumbró inmediatamente Dimitri con su elocuencia, erudición artística y gran interés por la actualidad de Grecia, política y cultural.Mi agrado fue inmenso y se lo demostré. Dimitri me hablo de su trabajo como grabador, sus traducciones de poetas griegos,  sus libros de  Ritsos y Elytis, (verdaderas joyas de bibliofilia), y me confesó un gran sueño suyo: la creación de un asociación cultural hispano-helénica, para la promoción de de los lazos culturales entre Grecia y España. Me aseguró que había mucha gente importante en el ámbito cultural español interesada en eso, y me pidió el apoyo de la Embajada y mi participación personal para llevar a cabo ése proyecto. Se lo prometí sin reservas. Así empezó nuestra amistad y fructífera colaboración para hacer realidad la fundación de la Asociación Cultural Hispano-Helénica, meta que hemos conseguido con la ayuda inestimable de muchos otros, como los helenistas Antonio Tovar, Luis Gil, Goyita Nuñez y  Pedro Bádenas, para mencionar unos pocos. Y no era solo esto. Dimitri en aquellos años, llenos de esperanzas e ilusiones,  colaboró  intensamente y con entusiasmo con la Embajada, en multitud de iniciativas culturales y temas de interés general griego, como la creación del Comité de Solidaridad  con Chipre, el Encuentro de Escritores Griegos y Españoles de Resistencia, en Barcelona, y  la promoción de la visita oficial de Elytis.

Conociendo le más y mejor como artista grabador, le expresaba a menudo mi sorpresa tanto por la evolución continua de las técnicas que empleaba como por el impacto lírico que me producían algunas de sus obras. A Dimitri no le gustaban las palabras sorpresa asombro. Una y otra vez, por palabra y letra, sostenía: “No hay que sorprenderse por la técnica, sino por el resultado. Hay que ser libres incluso técnicamente. El metodismo no me interesa, está hecho para asombrar. Y el asombro mayor fue cuando vimos la luz y el sol por primera vez. Ahora nos toca emocionarnos. Mi obra son sueños. El hombre transforma lo que ve.  Nada puede ser realidad”. Dimitri era en esencia poeta. Quería, y así lo confesaba, ser “grabador poeta, llevar la poesía puesta, porque no solo necesitamos pan, sino palabras que nos cuenten este universo tan rico que tenemos”.

Dimitri, entrañable y generoso amigo, era a mis  ojos ο χαλκευτής και συντηρητής του ελληνικού μύθου, el artífice y custodio del mito griego en España. Su amor por la patria y su generosidad en tiempo y recursos por todo el griego eran siempre, antes y después de conocer le , sin límites.  Su taller de la Calle Modesto la Fuente,  (no conocí el primero de la Calle Ilustración). era entonces y durante décadas la verdadera Casa de Grecia en Madrid, un centro de la promoción  de los lazos culturales entre Grecia y España de inmenso valor. La deuda moral de Grecia, mas bien del estado griego, con Dimitri es grande  y queda desgraciadamente, por no decir escandalosamente, pendiente…

Dimitri no se sentía expatriado. “”En España”, me escribía en una nota que conservo, “encontré la misma raíz del árbol mediterráneo de mi tierra. España es una hermana Grecia que intenta con las artes cultivar al hombre, con la esperanza de encontrar una civilización, una cultura ideal, que pertenece o todos. España me ha hecho más griego. Si por Helenidad  entendemos también humanismo, que hace florecer las artes que con su fruto forman la inteligencia humana, entonces en cualquier lugar del mundo, si hay tierra y sol,  ese cultivo es posible”. Dimitri dixit. Y era eso: φιλόπατρις, lírico, cosmopolita. Αιωνία του η μνήμη.

SARANTIS ANTÍOCOS

 

 

Nota: Los grabados aquí reproducidos

son de la colección de Sarantis Antíocos

 

 

 

 

 

 

 

Tags: , , ,

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ στην παρουσίαση βιβλίων / INVITACIÓN a la presentacion de libros*

*του Σαράντη Αντίοχου / de Sarantis Antíocos / Antiochos

 

Οι εκδόσεις Segundo Santos EDICCIONES  και ο Ισπανο-Ελληνικός Πολιτιστικός Σύνδεσμος προσκαλούν στην παρουσίαση βιβλίων του Σαράντη Αντίοχου, που έχουν εκδοθεί πρόσφατα στην Ισπανία. Θα μιλήσουν οι ακαδημαϊκοί  Clara Janés, Manuel Alcorlo  και  Victor Nieto, οι καθηγητές πανεπιστημίου Luis Gil και José Manuel Floristán,  ο ελληνιστής Alfonso Silván και ο Rafael Garcia Serrano,  πρώην διευθυντής του περίφημου Μουσείου   Santa Cruz του Τολέδο. Θα προεδρεύσει η  Clara Janés, της Ισπανικής Βασιλικής Ακαδημίας (RAE). Η παρουσίαση θα γίνει  στην αίθουσα εκδηλώσεων της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Ισπανίας  (BNE) στη Μαδρίτη, την Τετάρτη, 17 Μαίου, ώρα 19.00. Aνάλογη πρόσκληση έχει αναρτήσει στην ιστοσελίδα της και η Εθνική Βιβλιοθήκη. 

 

 

Ο

 

 

Tags: , , ,

 
%d bloggers like this: