Author Archives: katalogia
ΑΝΤΙΛΑΛΟΙ ΤΟΥ ΙΟΝΙΟΥ – της μορέτας!
Διαβάζω σε παλαιά ζακυνθινή εφημερίδα τούτη την επίκαιρη είδηση:
“Οι κορυφαίοι της τελευταίας Μασκαράτας θα παρελάσουν εφέτος χωρίς προσωπεία. Η μορέτα απαγορεύθηκε γιατί οι επιφανείς “ντετόροι” την θεωρήσανε, ειλικρινέστατα, σαν επιπλέον μπαρμπούτωμα”. Τέλειο! Δηλαδή, οι “κορυφαίοι” γνωστοί μασκαράδες δεν χρειάζονταν επιπλέον μασκάρεμα!
ΤΟ ΝΑ ΠΡΟΣΩΠΙΔΟΦΟΡΕΙ κανείς δεν πάει να πει ότι πρέπει νά ‘ναι Καρναβάλι! Στον καιρό της Βενετοκρατίας λέει “… επετρέπετο κατά πάσαν ώραν του έτους και της ημέρας, αλλ’ ένεκα επισυμβάντων σκανδάλων απηγορεύθη αυστηρώς τούτο, ιδίως δια τους επαίτας και τους κατά την νύκταν περιπλανωμένους. Επετρέπετο όμως γενικώς τούτο άπό του Αγίου Ιωάννου, μετά τα Θεοφάνεια, μέχρι της τελευταίας Κυριακής της Τυρινής, ότε γυναίκες (ή μάσκαρες) και άνδρες (ή ντετόροι), μετημφιεσμένοι και φέροντες προσωπείον (ή μορέτα) περιήρχοντο τας διαφόρους της πόλεως οδούς, αι μεν μεταβαίνουσαι εις τας λέσχας (καζίνα και φεστίνια), οι δε παριστώντες καθ’ οδόν διαφόρους κωμωδίας, εν αις την Γαϊδουροκαβάλαν, την…
View original post 196 more words
Ζακυνθινό λαϊκό θέατρο*
Διεθνές Συμπόσιο Λαϊκού Θεάτρου, Ζάκυνθος Αύγουστος 1977.
Από αριστερά: W. Puchner, Αικατερίνη Κουμαριανού, Ν. Παναγιωτάκης,
Σαράντης Αντίοχος, V. Rotolo.
* μια άγνωστη παραλλαγή της Ομιλίας “Χρυσαυγή”
CHRYSAYGI – Α
Οι μάσκες είναι της Κατερίνας Χαριάτη, για τις παραστάσεις της “Χρυσαυγής”
στο πλαίσιο της Διεθνούς Συνάντησης Μεσαωνικού και Λαϊκού Θεάτρου
Ξάνθιππος
Φίσκος
Κριτής
‘Ενα αυτόγραφο ποίημα του Κώστα Μόντη*
*”Δεύτερη Παρουσία “
(από το Αρχείο του Σαράντη Αντίοχου)
ΖΑΚΥΝΘΙΝΑ: Διαδρομές πολιτισμού
Με χαρά λάβαμε το νέο βιβλίο της Ελένης Δημάκου, Διαδρομές ΙΙ, που είχε την καλωσύνη να μας στείλει η συγγραφέας του, την οποία και ευχαριστούμε θερμότατα. Πρόκειται για τον δεύτερο, με τον ίδιο τίτλο, τόμο επιφυλλίδων της, που δημοσιεύθηκαν στην Ζακυνθινή εφημερίδα ΕΡΜΗΣ, την περίοδο 2012-2019, με ένα ευρύτατο φάσμα θεμάτων πολιτισμικού και πολιτιστικού περιεχομένου.Η συγγραφέας αναπτύσσει τα θέματά της με λόγια δεξιοσύνη, επαρκή γνώση, κριτική οξυδέρκεια και ουμανιστικό αίσθημα, όπως ακριβώς και στο πρώτο τόμο.
Στη συνέχεια, ας μας επιτραπεί να θυμίσουμε τη σύντομη παρουσίαση του προηγούμενου βιβλίου της στο παρόν ιστολόγιο. Τα σχόλια μας εκείνα ισχύουν και για την παρούσα έκδοση:
Τύχη αγαθή! Στα συναισθήματα της θλίψης και της οργής των ημερών, από τις εικόνες της απέραντης χωματερής που έχουν μετατρέψει την Ζάκυνθο η ολιγωρία και ανικανότητα των αιρετών αρχόντων της, πραγματικό αντίδοτο και βάλσαμο ήλθε να αποτελέσει για μένα τούτο το βιβλίο, που μου έστειλε από την Αθήνα η συγγραφέας του, η ζακυνθινής καταγωγής ποιήτρια Ελένη Δημάκου. Διαδρομές είναι μια συλλογή επιφυλλίδων δημοσιευμένων στο πολιτιστικό ένθετο “ΕΠΙΛΟΓΕΣ” της ζακυνθινής καθημερινής εφημερίδας ΕΡΜΗΣ, που καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα θεμάτων, από την αρχαιοελληνική γραμματεία έως τη νεώτερη και σύγχρονη λογοτεχνία και τέχνη, ελληνική και παγκόσμια. Η τεκμηριωμένη παρουσίαση, ο εύστοχος σχολιασμός και το κομψό ύφος γραφής , είναι στοιχεία που οριοθετούν τα κείμενα αυτά της Δημάκου στο πλαίσιο της μεγάλης λόγιας παράδοσης του Τζάντε, αλλά και γενικότερα της Επτανήσου. Οι τίτλοι και μόνο των επιφυλλίδων αναβρύζουν μια παράξενη γοητεία, νοσταλγία και ποίηση, που εντυπωσιάζουν και μαγεύουν τον αναγνώστη, με την ίδια ένταση που προξενεί ακόμη και σήμερα, τουλάχιστον σ’ εμένα, η ανάγνωση της Αναγραφής της μεγάλης Επτανησίας, της αείμνηστης Μαριέττας Γιαννοπούλου/Μινώτου. Συγχαρητήρια θερμά στη συγγραφέα και στην ζακυνθινή εφημερίδα που πρωτοδημοσίευσε τα αξιόλογα αυτά κείμενα.
EPISTOLARIO: o Noam Chomsky*
*στον Σαράντη Αντίοχο:
Έκφραση αλληλεγγύης του διάσημου αμερικανού διανοούμενου
προς τους αγωνιζόμενους για την αποκατάσταση των δημοκρατικών
ελευθεριών στην Ελλάδα, τον καιρό της δικτατορίας των συνταγματαρχών.
ΑΝΔΡΕΑΣ ΚΑΛΒΟΣ. Αλληλογραφία
Ο ευγενικός και αγαπημένος φίλος Γιώργος Βλαχάβας, μου έστειλε προχθές από την Αθήνα ένα απρόσμενο δώρο: την δίτομη Αλληλογραφία του Ανδρέα Κάλβου, που εκδόθηκε από το Μουσείο Μπενάκη. Η συγκίνησή μου, όταν πήρα στα χέρια μου την πολύτιμη αυτή έκδοση, ήταν βαθειά και ανείπωτη. Επιτέλους, ήταν καιρός! Mετά την έκδοση της Αλληλογραφίας του Διονυσίου Σολωμού από τον Λίνο Πολίτη και το μνημειώδες 10τομο EPISTOLARIO του Ούγου Φώσκολου, με τις 3000 και πλέον επιστολές του, από τον FELICE LE MONNIER , ήταν σκανδαλώδες να μην έχει γίνει ακόμη η συγκέντρωση και έκδοση της Αλληλογραφίας του τρίτου αστέρος του ζακυνθινού ποιητικού στερεώματος, του Κάλβου. Είναι λοιπόν ευτυχέστατο γεγονός που το Μουσείο Μπενάκη ήλθε να εκπληρώσει το μεγάλο αυτό χρέος, με άξιους πρωτεργάτες τον Δημήτρη Αρβανιτάκη και τον Λεύκιο Ζαφειρίου.
Οι δύο αυτοί τόμοι της Αλληλογραφίας, (που σημειωτέον εκδόθηκαν χάρη στη χορηγία του Ντίνου Μαρτίνου) περιλαμβάνουν συνολικά 388 επιστολές και σημειώματα, από και προς τον Κάλβο, 314 χρονολογημένες και 74 αχρονολόγητες, που καλύπτουν την περίοδο 1813-1869. Οι επιστολές του ίδιου του Κάλβου είναι, αν μέτρησα σωστά, 53 χρονολογημένες και μία αχρονολόγητη. Δυστυχώς, όπως και στην περίπτωση του Σολωμού, ο αριθμός των γραμμένων στα Ελληνικά επιστολών δεν ξεπερνά τα δάχτυλα του ενός χεριού. Και είναι κρίμα, γιατί τούτο δεν μας επιτρέπει να έχουμε μια πληρέστερη γνώση για το πώς χειριζόταν ο Κάλβος την Ελληνική γλώσσα. Με ποιούς αλήθεια ο ποιητής αλληλογραφεί στα Ελληνικά; Μα με φιλέλληνες: τον Guilford και τον Monk.
Οι προς τον Κάλβο επιστολές είναι πενταπλάσιες των δικών του. Τούτο σημαίνει ότι έχουμε μεγάλα κενά, επιστολικά αλλά και χρονικά. Αξίζει να αναφερθεί εδώ χρονολογικά ο αριθμός των επιστολών του Κάλβου από τους τόπους διαμονής του. Έχουμε λοιπόν:
1 Οκτωβρίου 1813 – 6 Ιουλίου 1816: οκτώ επιστολές, από την Φλωρεντία, το Fiesole, το Μιλάνο, το Hottingen και την Ζυρίχη.
19 Σεπτεμβρίου 1816 – 18 Ιουλίου 1820: είκοσι επιστολές από το Λονδίνο.
26 Δεκεμβρίου 1821 – 21 Αυγούστου 1823: τρεις επιστολές από την Γενεύη.
3 Μαρτίου 1825 – 29 Μαϊου 1826: έξι επιστολές από το Παρίσι.
6 Αυγούστου 1827 – 28 Απριλίου 1841: δεκατρείς επιστολές από την Κέρκυρα. Εννιά από αυτές προς τον ίδιο αποδέκτη: τον Γεώργιο Θεριανό.
Νοέμβριος 1853: μία επιστολή από το Λονδίνο.
28 Ιουλίου 1855: μία επιστολή από το Στράφορντ.
τέλη Οκτωβρίου 1869: μία επιστολή από το Λάουθ.
Η πενιχρότατη αυτή “συγκομιδή” επιστολών των τελευταίων τριάντα χρόνων της ζωής του ποιητή είναι απογοητευτική, αλλά βέβαια δεν σημαίνει ότι ο Κάλβος είχε πάψει να αλληλογραφεί. Ας ελπίσουμε ότι ο ζήλος των νέων καλβιστών θα αναστρέψει αυτή την εικόνα. Υπάρχει νομίζω ακόμη ανεξάντλητο πεδίο έρευνας, κυρίως στην Αγγλία…
Κάποιες από τις επιστολές του corpus λανθάνουν ή έχουν χαθεί και άλλες δημοσιεύονται για πρώτη φορά, αν και ήταν γνωστή η ύπαρξή τους προ δεκαετιών. Πλήθος από τις προς Κάλβον επιστολές παραμένουν “αναπάντητες”, δηλαδή οι δικές του δεν έχουν σωθεί. Απόδειξη η μεγάλη δυσαναλογία μεταξύ των ΑΠΟ και ΠΡΟΣ τον Κάλβο επιστολών, γενικά αλλά και στις περιπτώσεις συγκεκριμένων επιστολογράφων, όπως της Susan Fortune Ridout (34 έναντι 3), ή του John Lee (20 έναντι μίας). Συνεπώς, ουδόλως μπορεί να θεωρηθεί ότι έχουμε “τελειώσει” με το επιστολάριο του Ανδρέα Κάλβου.
Οι επιστολές δημοσιεύονται στο πρωτότυπο και σε μετάφραση, στα Ελληνικά, και ακολουθούν τα σχόλια και οι παρατηρήσεις του επιμελητή της έκδοσης… Στον πρώτο τόμο της Αλληλογραφίας, που καλύπτει την περίοδο 1813 – 1819, προτάσσεται πολυσέλιδη Εισαγωγή του Δημήτρη Αρβανιτάκη.
σ.α.
ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ**
Κύπρος 1979
βουβά λιοστάσια
μια λεύκα δείχνει μόνο
τ’ αθώο φεγγάρι
*
Κ. Μόντης
…κι όλο ρωτάει:
τί απόγινε η ασπίδα
του κύπριου ρήγα
**πηγή: Σαράντης Αντίοχος, Μικρά ειδύλλια ( 2008)
katalogia 